Na czym polega wywiad gospodarczy?

Wywiad gospodarczy to zespół działań polegających na: poszukiwaniu (gromadzeniu), przetwarzaniu i rozpowszechnianiu (w celu wykorzystania) informacji przydatnej różnym podmiotom gospodarczym, dokonywany zgodnie z zasadami etyki i prawem. Innymi słowy są to wszelkie informacje, które mogą mieć strategiczną wartość dla przedsiębiorstwa.

Wywiadem gospodarczym zajmują się głównie wyspecjalizowane wywiadownie gospodarcze, a także firmy detektywistyczne lub windykacyjne. Największym wyzwaniem dla tych instytucji jest odpowiednia weryfikacja i uwierzytelnienie informacji, a także umiejętność ich wykorzystania z korzyścią dla firmy. Kluczowym elementem w działaniach z zakresu wywiadu biznesowego jest analiza. Informacje zbierane i analizowane przez wywiad gospodarczy muszą cechować się aktualnością. Są one dostarczane kierownikom, aby umożliwić im podjęcie optymalnych, bardziej trafnych decyzji gospodarczych.

Przedsiębiorstwa posługują się wywiadem gospodarczym, aby zdobyć przewagę konkurencyjną, zmniejszyć ryzyko współpracy gospodarczej, podjąć właściwe decyzje do odzyskania należności a nawet uniknąć strat. Wywiad gospodarczy pomaga w identyfikacji zagrożeń, szans oraz ocenie ryzyka; umożliwia efektywne wykorzystanie informacji na temat zewnętrznego otoczenia oraz zrozumienie czynników kształtujących to otoczenie. Pozwala też prognozować, przez co wspomaga planowanie i formułowanie strategii przedsiębiorstwa.

W dzisiejszych czasach żadna firma nie może być pewna bezpieczeństwa swoich tajemnic. Czasem jeden ,,wyciek” informacji może zadecydować o upadku przedsiębiorstwa lub o jego zmniejszonych zyskach. Dlatego wywiad gospodarczy może być próbą zbadania takich zjawisk, ich analizy oraz propozycji przeciwdziałania takim wyciekom.

Obecnie informacja ma niezwykle wielką wartość – jest towarem, i jak każdy towar ma swoją cenę. XXI wiek został już okrzyknięty wiekiem informacji. Posiadając informację, posiadamy bowiem władzę. Potrzebna informacja, dostępna w odpowiednim czasie, staje się towarem strategicznym. Dlatego należy ją odpowiednio chronić przed nieuprawnionym ujawnieniem.

W tym miejscu należałoby wyjaśnić, co oznacza termin informacja. Informacja to wiadomość, wieść, nowina, rzecz zakomunikowana, zawiadomienie, komunikat, pouczenie, powiadomienie, zakomunikowanie o czymś, dane. Ponadto może się kojarzyć z pokojem, okienkiem, stanowiskiem, gdzie się udziela informacji.

Z nieco inną definicją tego pojęcia spotykamy się w „Leksykonie Zarządzania” – „informacja to przeanalizowana i przetworzona do postaci zrozumiałej dla odbiorcy wiadomość (dana, sygnał), która powiadamia go o sytuacji i ma dla niego wartość w procesie decyzyjnym. Informacja jest pojęciem węższym, niż dana. Zawiera bowiem tylko te fakty i liczby, które są przedstawione w formie zrozumiałej dla odbiorcy, dotyczą obszaru zainteresowań odbiorcy, posiadają wartość dla odbiorcy”.

Dziś walka o informację wygląda tak, że nie dotyczy jedynie wyspecjalizowanych tajnych służb wywiadowczych, lecz coraz częściej także podmiotów gospodarczych. Powiązane jest to z informacją, która stała się głównym zasobem przedsiębiorstw, która często decyduje o ,,być albo nie być” na coraz bardziej konkurencyjnym rynku.

Wywiad zawsze powinien znajdować się blisko odbiorcy, jego informacji, ocen i analiz, znać jego potrzeby. Odbiorca musi wierzyć, że materiały, które wywiad mu przekazał, są głęboko przeanalizowane i przemyślane.

Michael Herman

Przewiń do góry